Mál nr. 2/2010

Föstudaginn 19. febrúar 2010 var á fundi kærunefndar húsnæðismála tekið fyrir mál nr. 2/2010:

A

gegn

Íbúðalánasjóði

og kveðinn upp svohljóðandi

Ú R S K U R Ð U R:

A, hér eftir nefndur kærandi, hefur með kæru, dagsettri 4. janúar 2010, krafist þess að Íbúðalánasjóður, hér eftir nefndur kærði, framkvæmi nýtt verðmat á eigninni X í R.

I. Málsmeðferð

Með bréfi, dagsettu 12. janúar 2010, óskaði kærunefnd húsnæðismála eftir upplýsingum um meðferð málsins og frekari gögnum ef þau væru fyrir hendi hjá Íbúðalánasjóði, einnig að tekin yrði afstaða til kærunnar. Greinargerð kærða barst með bréfi, dagsettu 25. janúar 2010. Með bréfi nefndarinnar, dagsettu 25. janúar 2010, var greinargerðin send kæranda til kynningar. Ekki bárust frekari athugasemdir frá kæranda.

II. Helstu málsatvik og kæruefni

B sótti um lánveitingu vegna kaupa á X í R samkvæmt kauptilboði dagsettu 2. október 2009. Kærandi taldi verðmat fasteignasölunnar S á eigninni vera of lágt og lét annan fasteignasala framkvæma annað mat. Kærandi hafi því farið fram á endurmat við kærða sem lét trúnaðarmann gera nýtt mat sem hækkaði eignina um 200.000 krónur. Í kjölfarið var kaupanda synjað um lánveitingu vegna ósamræmis milli kaupverðs og fasteignamats eignarinnar X. Við það vildi kærandi ekki una og leitaði því atbeina kærunefndar húsnæðismála.

III. Sjónarmið kæranda

Kærandi kærir það verðmat sem fasteignasalan S hafi gert á eigninni X sem gert hafi verið fyrir kærða. Samkvæmt mati fasteignasalans, sem sé ekki með réttindi sem löggiltur fasteignasali, hafi hann metið íbúðina á 5.800.000 króna gegnum síma við annan fasteignasala sem hafi ákveðið verðið samkvæmt lýsingu frá hinum fasteignasalanum. Síðarnefndi fasteignasalinn hafi aldrei séð íbúðina og hafi viðurkennt það í samtali við kæranda. Það sé lágt miðað við verð á svæðinu, en húsinu fylgi 5,6 hektarar af landi.

Kærandi hafi látið verðmeta íbúðina af löggiltum fasteignasala sem hafi metið íbúðina á 9.000.000 króna. Kærandi kærði það mat og þá hafi kærði beðið um að fá að senda tilgreindan fasteignasala frá fasteignasölunni S til að endurmeta eignina því kærði taki ekki mark á öðrum lærðum fasteignasölum. Hann hafi komið og metið eignina á 6.000.000 króna og hækkað hana þannig um 200.000 króna.

Að mati kæranda sé tilgreindur löggiltur fasteignasali fasteignasölunnar S óhæfur til að framkvæma verðmatið þar sem matið hafi verið gert til þess að sannreyna hvort matið upp á 9.000.000 króna eða mat fasteignasalans upp á 5.800.000 króna sé réttara. Síðastnefndi fasteignasalinn sé sölumaður sem starfi í skjóli hins löggilta hjá fasteignasala hjá fasteignasölunni S. Verðmatið hafi að sögn fasteignasalans verið ákveðið símleiðis af löggilta fasteignasalanum, sem að lokum hafi sjálfur undirritað hið upphaflega mat ásamt starfsmanni sínum.

Þá gerir kærandi ítarlega grein fyrir ástæðum þess að verðmatið skyldi vera hærra en kærunefnd telur ekki þörf á að rekja þær frekar að svo stöddu.

Samkvæmt framangreindu óski kærandi eftir því að kærði framkvæmi nýtt verðmat og fái til þess hæfan matsmann sem taki tillit til allra þátta og sé óháður fasteignasölunni S. Einnig væri æskilegt að matsmaður gæfi upp nákvæmni matsins til hækkunar og lækkunar.

IV. Sjónarmið kærða

Af hálfu kærða kemur fram að fasteignamat íbúðar og lóðar sé samtals 5.056.000 króna en kaupverð samkvæmt kauptilboði sé 8.000.000 króna. Kærði hafi metið umsókn þannig að þarna væri verulegur munur milli fasteignamats og kaupverðs, sbr. ákvæði 30. gr. reglugerðar nr. 522/2004, með síðari breytingum.

Mat trúnaðarmanns hafi farið fram á markaðsverði íbúðarinnar og kaupanda standi til boða að kærði miði lánafyrirgreiðslu sína við það verð samkvæmt ákvæði tilvitnaðrar greinar.

Mat trúnaðarmanns kærða eigi að vera hlutlaust og trúnaðarmanni sé tilgangur matsins ljós í beiðni þar um. Mat annarra fasteignasala í öðrum tilgangi geti hæglega verið allt önnur svo og hugmyndir kaupanda og seljanda en lánaviðmið kærða takmarkist í reglugerð við verðmat trúnaðarmannsins.

V. Niðurstaða

Málskot kæranda er reist á 1. mgr. 42. gr. laga um húsnæðismál, nr. 44/1998. Hlutverk kærunefndar húsnæðismála er að skera úr ágreiningsmálum er kunna að rísa vegna ákvarðana Íbúðalánasjóðs og húsnæðisnefnda, sbr. 1. mgr. 41. gr. laganna.

Kærandi gerir þá kröfu fyrir kærunefnd húsnæðismála að fengið verði nýtt verðmat á eigninni X í R.

Í 30. gr. reglugerðar um ÍLS-veðbréf og íbúðabréf, nr. 522/2004, með síðari breytingum, er kveðið á um þær reglur sem gilda um matsverð íbúða við afgreiðslu ÍLS-veðbréfa:

1. Matsverð notaðrar íbúðar er kaupverð hennar.
2. Matsverð nýrrar íbúðar er byggingarkostnaður hennar eða kaupverð.
3. Matsverð viðauka við íbúð er kaupverð eða byggingarkostnaður.
4. Matsverð endurbóta er staðfestur framkvæmdakostnaður.

Þá sé Íbúðalánasjóði heimilt að synja um lánveitingu ef:

1. kaupverð telst vera í verulegu ósamræmi við markaðsverð eða fasteignamat íbúðar eða
2. hluti kaupverðs íbúðar er framlag seljanda til kaupanda.

Þá er þess getið í reglugerðinni að í þeim tilvikum sem um getur í a- og b-lið 2. mgr. 30. gr. reglugerðarinnar getur kærði þó falið sérstökum trúnaðarmönnum að meta markaðsverð íbúðar og byggt á því mati.

Íbúðalánasjóður taldi að verulegt ósamræmi væri milli fasteignamats og kaupverðs eignarinnar. Var því óskað verðmats löggilts fasteignasala sem trúnaðarmanns Íbúðalánasjóðs. Sjóðurinn benti á að kaupanda stæði til boða að miða lánveitingu við verðmat trúnaðarmanns, en það hafi verið hærra en fasteignamat eignarinnar.

Hvorki í lögum um húsnæðismál, nr. 44/1998, með síðari breytingum, né reglugerðum settum samkvæmt þeim, er ekki gert ráð fyrir að kærunefnd húsnæðismála geti kallað til aðila til að endurmeta eignir. Ber því að staðfesta afgreiðslu Íbúðalánasjóðs.

Með vísan til framangreinds og 30. gr. reglugerðar nr. 522/2004 telur kærunefnd húsnæðismála ekki efni til að gera athugasemdir við afgreiðslu Íbúðalánasjóðs.

Ú R S K U R Ð A R O R Ð :

Kæru A, um kröfu þess efnis að gert verði nýtt verðmat á eigninni X í R, er hafnað.

Þuríður Jónsdóttir, formaður

Ástráður Haraldsson

Vífill Oddsson