Śrskuršarnefnd samkvęmt lögum um hollustuhętti og mengunarvarnir
6/2005
Śrskuršarnefnd skv. 31. gr. laga nr. 7/1998.
Įr 2005, föstudaginn 11. nóvember kom nefnd skv. 31.gr. l. nr. 7/1998 saman til fundar ķ Rįšhśsi Reykjavķkur. Mętt voru Gunnar Eydal, Gušrśn Helga Brynleifsdóttir og Lįra G. Hansdóttir.
Fyrir var tekiš mįl nr. 6/2005 Jón Bergkvistsson gegn Austurbyggš.
Ķ mįlinu er kvešinn upp svofelldur
Śrskuršur
I.
Erindi Jóns Bergkvistssonar, Bśšavegi 10 A, 750 Fįskrśšsfirši er dags. 25. aprķl 2005. Litiš er į erindiš sem stjórnsżslukęru og er žvķ Jón hér eftir nefndur kęrandi. Kęrš er įlagning Austurbyggšar (įšur Bśšahrepps) į įlagningu sorphiršugjalds į fasteignir kęranda aš Hlķšargötu 12 og Hafnargötu 41 į Fįskrśšsfirši. Austurbyggš er hér eftir nefnd kęrši. Kęrandi óskar eftir įliti į žvķ hvort sveitarfélag geti innheimt sorphiršu- og sorpeyšingargjöld óhįš žvķ hvort žjónusta er innt af hendi eša ekki og ennfremur hvort kęrandi teljist hafa greitt fullnęgjandi fyrir sorphiršu meš žvķ aš greiša gjöld v. žess hśsnęšis sem hann bżr ķ. Ķ ljósi žessa lķtur śrskuršarnefnd svo į aš kęrandi geri kröfu um nišurfellingu sorphiršugjalds vegna fasteignanna Hlķšargötu 12 og Hafnargötu 41 į Fįskrśšsfirši. Kęrša var sent afrit af gögnum kęranda meš bréfi dags. 16. maķ s.l. og sendi greinargerš įsamt gögnum meš bréfi dags. 30. maķ s.l. Bréfi kęrša fylgdu eftirfarandi gögn:
1) Afrit af bréfi nefndarinnar įsamt kęrubréfi kęranda.
2) Afrit af bréfi Austurbyggšar dags. 20. janśar 2005.
3) Afrit af bréfi kęranda dags 6. janśar 2005.
4) Afrit af bréfi umhverfisrįšuneytis dags. 10. desember 2004.
5) Afrit af bréfi til kęranda dags. 19. október 2004.
6) Afrit af bréfi til umhverfisrįšuneytis dags. 3. nóvember 2004.
7) Afrit af bréfi kęranda dags. 30. september, 2004.
8) Afrit af bréfi umhverfisrįšuneytis dags. 15. september 2004.
9) Afrit af bréfi kęranda dags. 30. jślķ 2004.
10) Afrit af bréfi kęrša dags. 9. maķ 2003.
11) Afrit af bréfi kęrša dags. 10. mars 2003.
12) Afrit af bréfi kęranda dags. 3. mars 2003.
13) Afrit af bréfi kęrša dags. 20. mars 2001.
14) Afrit af bréfi kęranda dags. 29. janśar 2001.
15) Afrit af bréfi kęrša dags. 17. janśar 2001.
16) Afrit af śrskurši śrskuršarnefndar dags. 29. maķ 2000.
17) Afrit af svari frį Sambandi ķsl. Sveitarfélaga viš fyrirspurn ķ kjölfar bréfs kęranda 30. september 2004 og bréfs Umhverfisstofnunar 15. september 2004.
18) Gjaldskrį fyrir sorphiršu ķ Austurbyggš 2005.
Gögn kęrša voru send kęranda meš bréfi dags. 9. jślķ. Svarbréf kęranda er dags. 23. jślķ 2005.
II.
Kęrandi lżsir mįlavöxtum į žį leiš aš hann sé sjįlfstęšur atvinnurekandi meš smįbįtaśtgerš į Fįskrśšsfirši. Hann sé eigandi aš einbżlishśsi aš Hlķšargötu 12 og aš einbżlishśsi aš Bśšavegi 10A į Fįskrśšsfirši. Žess utan sé hann eigandi aš Hafnargötu 41 s.st. sem sé sjóhśs meš bįtaskżli og bryggju. Hann kvešur ekki hafa veriš bśiš aš Hlķšargötu 12 ķ fjölda įra og séu engin sorpķlįt viš hśsiš og ekkert sorp hafi veriš hirt žašan. Ekki séu heldur sorpķlįt viš Hafnargötu 41 og žaš litla sem til hafi falliš žar hafi kęrandi sjįlfur séš um losun į. Kvešst kęrandi hafa bśiš aš Bśšavegi 10A įsamt aldrašri móšur žar til hśn féll frį į įrinu 2003 en sķšan hafi hann bśiš einn ķ hśsinu. Kęrandi kvešur aš fram til įrsins 2001 hafi Austurbyggš fellt nišur gjöldin af Hafnargötu 41 og Hlķšargötu 12 af ofangreindum įstęšum, ž.e. aš sveitarfélagiš hafi ekki žurft aš veita neina sorphiršužjónustu žeirra vegna.
Hinnn 17. janśar 2001 hafi sveitarstjóri kęrša tilkynnt kęranda aš heimild til nišurfellingar į sorphiršu- og sorpeyšingargjöldum hafi veriš felld śr gildi og kęranda gert aš greiša įlögš gjöld į umręddar fasteignir. Žessu hafi kęrandi strax mótmęlt meš bréfi dags. 29. janśar, 2001 žar sem ekkert hefši breyst varšandi bśsetu eša notkun į viškomandi hśsnęši aš Hlķšargötu 12 og Hafnargötu 41 og žvķ vęri žetta gjaldtaka fyrir žjónustu sem ekki hefši veriš innt af hendi af sveitarfélaginu. Erindinu hafi veriš hafnaš af kęrša. Ķ įrsbyrjun 2003 hafi kęrši breytt um ašferš og leggi tunnugjald kr.12.100 pr. tunnu ķ staš sorphiršu- og sorpeyšingargjalda. Hafi žį kęrandi aftur mótmęlt bréflega hinn 3. mars 2003 žar sem viš tilgreindar fasteignir viš Hlķšargötu og Hafnargötu hafi aldrei veriš sorptunnur og aš kęrši hafi ekki séš įstęšu til aš leggja žęr til viš žessi hśs žar sem starfsmenn kęrša hafi vitaš aš žeirra hafi ekki veriš žörf. Hafi žvķ kęrandi óskaš eftir žvķ aš fį tunnugjöldin felld nišur žar sem enn vęri um tilefnislausa gjaldtöku aš ręša. Sveitarstjóri kęrša hafi svaraš žessu meš žvķ aš lįta starfsmenn sķna fleygja tómum tunnum inn į lóšir viškomandi hśsa, vęntanlega til aš réttlęta gjaldtökuna. Kęrandi hafi skilaš žeim aftur ķ įhaldahśs kęrša žar sem žeirra hafi ekki veriš žörf.
Kęrandi kvešur koma fram ķ samžykkt kęrša 7. gr. aš gjöld megi aldrei vera hęrri en sem nemi rökstuddum kostnaši viš veitta žjónustu eša framkvęmd eftirlits meš einstökum žįttum. Gjöld skuli lögš į hverja fasteign, stofnun eša fyrirtęki sem njóti framangreindrar žjónustu. Vķsar kęrandi til žess aš žar sem um sé aš ręša gjald fyrir veitta žjónustu en ekki skatt veki žaš upp spurningar um lögmęti framangreindrar framkomu sveitarfélagsins. Vķsar kęrandi til žess aš hann hafi įšur sent mįl žetta til félagsmįlarįšuneytis sem hafi vķsaš žvķ til umhverfisrįšuneytis. Fram komi ķ įliti rįšuneytisins aš sé engin žjónusta veitt af hįlfu sveitarfélagsins sé aš mati rįšuneytisins óheimilt aš innheimta fyrir hana. Kęrandi bendir į aš kęrši hafi ekki fallist į žessa nišurstöšu sbr. bréf hans dags. 20. jśnķ 2005. Óumdeilt sé aš į vegum kęrša sé veitt sorphiršužjónusta sem sitt kosti aš reka, en žegar fyrir liggi ķ upphafi hvers įrs aš ekki sé žörf į žessari žjónustu vegna ofangreindra fasteigna lķti kęrandi svo į aš sveitarfélagiš sé vķsvitandi aš misskipta kostnašinum. Kostnašinum skuli skipta milli žeirra sem žjónustuna nota.
Žį telur kęrandi aš sveitarfélagiš misbeiti valdi sķnu meš žvķ aš innheimta ķ einu lagi fyrir lögbošin fasteignagjöld og žjónustugjöld. Žar meš sé ķbśum gert ókleift aš skilja į milli žessara gjalda viš greišslu og hafi forsvarsmenn sveitarfélagsins enga löngun til aš leita svara viš įgreiningsmįlum. Fjįrmunir fyrir žjónustugjöld séu innheimtir ķ skjóli lögbošinna fasteignagjalda og ekki hlustaš į neinar mótbįrur. Žvķ óskar kęrandi eftir įliti į žvķ :
1) Hvort sveitarfélag geti innheimt sorphiršu- og sorpeyšingargjöld óhįš žvķ hvort žjónustan sé innt af hendi eša ekki,
2) Hvort kęrandi teljist ekki hafa greitt fullnęgjandi fyrir sorphiršu meš žvķ aš greiša af žvķ hśsnęši sem hann raunverulega bżr ķ aš Bśšavegi 10A.
Meš bréfi dags. 23. jślķ s.l. svaraši kęrandi framlögšum gögnum kęrša ķ mįlinu. Telur kęrandi aš enn į nż hafi kęrša mistekist aš svara įgreiningsefninu. Vķsar hann enn į nż til žess aš ekki sé veitt žjónusta nema viš eina fasteigna hans. Ķtrekar kęrandi aš sorphiršugjöld hafi veriš felld nišur ķ nokkur įr af fasteignum hans aš Hlķšargötu og Hafnargötu žar sem višurkennt hafi veriš aš ekki hafi nein žjónusta veriš veitt žar. Bendir hann į aš óžolandi stjórnsżsluhęttir séu aš ķbśar žurfi aš bśa viš žaš aš sveitarstjóri og sveitarstjórn geti įkvešiš eftir žvķ hvernig į žeim liggur hvort žjónusta teljist hafa veriš veitt og hvort greiša skuli fyrir hana eša ekki. Kvešur kęrandi žaš von sķna aš śrskuršarnefnd taki undir žaš sjónarmiš aš slķkir stjórnsżsluhęttir séu hverju sveitarfélagi til skammar burtséš frį žvķ hver nišurstaša mįla verši.
III.
Ķ bréfi kęrša dags. 30. maķ 2005 er vķsaš til mešfylgjandi gagna til rökstušnings synjunar sveitarfélagsins į žvķ aš fella nišur sorphiršugjöld af tveim fasteignum ķ eigu kęranda. Ķ svarbréfi kęrša dags. 9. maķ 2003 kemur fram aš gjald fyrir sorphiršu og sorpeyšingu sé lagt į allar hśseignir ķ hreppnum og fylgi žar meš rétturinn til žess aš fį žį žjónustu hvort sem hśn sé mikiš eša lķtiš nżtt. Gjald vegna žessa svari til gjalds fyrir eina tunnu og sé óhįš fjölda ķbśa og žvķ hve stóran hluta įrs eignin sé notuš. Gerir svo sveitarstjóri kęrša grein fyrir žvķ aš kostnašur viš sorphiršu og sorpeyšingu kęrša sé miklu mun meiri en innkomnar tekjur. Er erindi hafnaš meš žeim rökum aš ķ einni fasteigninni sé um aš ręša vinnustaš sem sé ašsetur starfsmanns og žvķ skuli greitt fyrir sorphiršu og sorpeyšingu sem svari til gjalds fyrir eina tunnu. Žar falli til sorp vegna ašstöšu starfsmanna sem flokkist undir heimilissorp. Ķ bréfi kęrša frį 20. mars 2001 kemur fram aš rök fyrir žvķ aš ekki sé samžykkt aš fella nišur gjöld af öšrum eignum kęranda sé aš sveitarfélagiš sé skyldugt til aš bjóša upp į žessa žjónustu aš taka viš sorpi og koma žvķ fyrir meš višurkenndum hętti. Ekki sé geršur greinarmunur į žvķ hvort eigandi eignar noti žjónustu mikiš eša lķtiš eša ekki neitt, sama gjald sé į hverja eign. Žjónusta standi öllum til boša og lagt hafi veriš ķ umtalsveršan stofnkostnaš til aš geta veitt žessa žjónustu ķ samręmi viš lög og reglugeršir žar um. Telur kęrši rétt aš fram komi aš žrįtt fyrir įlögš gjöld žį kosti žjónusta sveitarfélagsins töluvert meira en fįist viš innheimtu žessara gjalda. Kęrši leggur fram ķ mįlinu m.a. śrskurš śrskuršarnefndar frį įrinu 2000. Ķ śrskurši žeim er vķsaš frį kęru vegna įlagningar sorphiršugjalda žar sem fasteign var ekki ķ notkun.
IV.
Deilt er ķ mįli žessu um įlagningu sorphiršugjalda į fasteignir aš Hlišargötu 12 og Hafnargötu 41 į Fįskrśšsfirši, sem bįšar eru ķ eigu kęranda. Kęrandi kvešur ekkert sorp falla til vegna fasteignanna en kęrši vķsar til žess aš sorp falli til vegna vinnustašar starfsmanna aš Hafnargötu 41 en kęrandi kvešst sjįlfur hafa séš um losun į žvķ litla sem žar hafi til falliš.
Ķ 9. gr. l. nr. 45/1998 kemur fram aš sveitarstjórnir hafi įkvöršunarvald um nżtingu tekjustofna sveitarfélagsins og um framkvęmd žeirra verkefna sem sveitarfélag annast, aš svo miklu leyti sem ekki séu settar um žaš reglur ķ löggjöf. Ķ 11. gr. rgl. um śrgang nr. 805/1999 kemur fram aš sveitarstjórn sé įbyrg fyrir reglubundinni tęmingu og flutningi heimilisśrgangs į viškomandi svęšum. Ķ 25. gr. l.nr. 7/1998 segir m.a. aš sveitarfélög geti sett sér eigin samžykktir um atriši sem ekki er fjallaš um ķ reglugeršum eša gert um einstök atriši ķtarlegri kröfur en fram koma ķ žeim, enda falli žau undir lögin og sķšar segir įfram aš sveitarfélögum sé heimilt aš setja gjaldskrį vegna leyfa, leigu eša veittrar žjónustu en gjöld megi ekki vera hęrri en nemur kostnaši viš veitta žjónustu eša framkvęmd eftirlits meš einstökum žįttum.
Ķ samręmi viš framangreint hefur kęrši sett sér gjaldskrį fyrir sorphiršu ķ Austurbyggš, nr. 1087 frį 30. desember 2004.
Ķ samręmi viš framangreint er litiš svo į aš sorphiršugjald sé bundiš veittri žjónustu žó ekki komi slķkt fram ķ gjaldskrį kęrša.
Nefnd skv. 31. gr. l. nr. 7/1998 lķtur svo į aš sorphiršugjald sé bundiš veittri žjónustu. Ekki kemur fram ķ gögnum mįlsins aš įgreiningur sé meš ašilum um hvort sorp falli til frį tilgreindum fasteignum. Veršur žvķ aš lķta svo į aš įgreiningslaust sé aš sorp falli ekki til vegna fasteignarinnar aš Hlķšargötu 12 į Fįskrśšsfirši en aš sorp falli til vegna Hafnargötu 41, enda sé žaš vinnustašur. Meš tilvķsan til žessa er fallist į kröfu kęranda varšandi sorphiršugjöld af Hlķšargötu 12 į Fįskrśšsfirši, en hafnaš er kröfu kęranda um nišurfellingu sorphiršugjalda af Hafnargötu 41.
ŚRSKURŠARORŠ:
Fallist er į kröfu kęranda um aš ekki beri aš greiša sorphiršugjöld vegna fasteignar hans aš Hlķšargötu 12 į Fįskrśšsfirši. Kröfu kęranda um nišurfellingu sorphiršugjalds af Hafnargötu 41 į Fįskrśšsfirši er hafnaš.
___________________________________
Lįra G. Hansdóttir
__________________________ __________________________
Gunnar Eydal Gušrśn Helga Brynleifsdóttir
